Patxi Saez Beloki

Sociolingüista vasco
Patxi Saez Beloki
Patxi Saez Beloki en a Reyal Academia d'a Luenga Vasca lo 12 de febrero de 2016..
Patxi Saez Beloki en a Reyal Academia d'a Luenga Vasca lo 12 de febrero de 2016..
Información personal
Calendata de naixencia 8 de marzo de 1964
Puesto de naixencia Beasain, Guipuzcua (Flag of the Basque Country.svg País Vasco)
Ocupación sociolingüista
Pachina web http://patxisaez.eus/

Patxi Saez Beloki (Beasain, Guipuzcua, País Vasco, 8 de marzo de 1964) ye un sociolingüista vasco miembro d'a Reyal Academia d'a Luenga Vasca (A Euskaltzaindia).[1] Ye Licenciau en Sciencias Socials y d'a Información y Especialista en Planificación Lingüistica per la Universidat d'o País Vasco.

Lo Paradigma d'o CarroEditar

Lo 12 de febrero de 2016, a Bilbau, a la siede oficial d'a Reyal Academia d'a Luenga Vasca, debant de mas d'un centenar d'academicos, investigadors y especialistas en luenga vasca, va presentar pa prima vegada lo Paradigma d'o Carro, tamién denominau Paradigma d'a Necesidat Natural.[2]

Lo Paradigma d'o Carro proposa un nuevo paradigma sociolingüistico pa la revitalización d'as luengas minorizadas.[3] Ye un arquetipo u patrón teorico que articula lo carro d'a revitalización d'as luengas sobre dos ruedas —la de l'adquisición d'a luenga y la d'a suya utilización— que chiran simultaniament sobre un mesmo eixe alimentándose mutuament. La tracción d'o carro d'a revitalización lingüistica s'orichina per la necesidat vital y funcional d'utilizar la luenga como traste de comunicación social pa satisfer las necesidatz humanas. Ye asinas que lo constructo teorico d'o Paradigma d'o Carro ye interconnectau con a Piramide de Maslow u hierarquía d'as necesidatz humanas.

Seguntes determina este marco teorico, la revitalización lingüistica de tota luenga ha de prencipiar per atender y satisfer, en un primer momento, las necesidatz humanas de comunicación efectivas y afectivas mas basicas y primitivas d'a persona (como son las relacions mai-fillo y familiars, asinas como las relacions mas intimas d'amistat). Dimpués d'encaramullar las necesidatz vitals de comunicación d'a primera socialización d'a persona la revitalización lingüistica ha de centrar-se en as necesidatz naturals de comunicación d'a segunda socialización como la educación y culturización d'a persona en a quala intervienen achents socializadores tant importants como la escuela y los meyos de comunicación con un papel muito relevant pa internet y los retz socials. Per zaguer, seguntes lo Paradigma d'o Carro, l'actividat humana per antonomasia, vinculada estreitament con a evolución social y que ye transversal a totas las necesidatz humanas, ye lo treballo. Con o treballo s'encaramulla dende la necesidat humana mas primichenia, como ye la necesidat vital d'alimentación, dica la mas complexa u sofisticada, como ye la autorrealización d'o estar humano, situada en a cuspide d'a Piramide de Maslow. Per tanto, la recuperación efectiva de tota luenga, per lo que fa a traste de comunicación social, se remata con a normalización d'a luenga en l'ambito laboral, actividat central d'a organización social d'a persona.

ReferenciasEditar

  1. Organigrama d'a Reyal Academia d'a Luenga Vasca pachina web d'a Reyal Academia d'a Luenga Vasca. (eu)
  2. Saez Beloki, Patxi (2017) La necesidat ye la clau Revista academica Euskera, Bilbao: Reyal Academia d'a Luenga Vasca. (eu)
  3. Reyal L'Academia d'a Luenga Vasca endrezará una nueva estratechia pa l'empento de l'idioma vasco Diario Deia, 13-2-2016. (es)

Vinclos externosEditar